جامعه شناسی سینما(ترم یک)

 

با سلام

همکلاسی های محترم 5 مقاله ارسالی توسط دکتر صادقی در این پست قرار میگیرد که جزو منابع امتحانی محسوب می شود ،

تحلیل نشانه شناسی

تصویر زن در سینما

بررسی نقش زن و مرد در سینما

فرهنگ رضوی در سینما

تحلیل جامعه شناختی آثار بهمن فرمان آرا

(با تشکر از آقای جنیدی برای حل مشکل پرینت یکی از مقاله ها)

پ ن : دوستان در صورتی که در دریافت جزوات مشکلی دارید لطفا ایمیل خود را در قسمت کامنت ها قرار داده در اسرع وقت فایل ها ایمیل خواهد شد .

 ---------------------------------------------------------------------------------

با سلام و درود

کلاس جامعه شناسی سینما در مورخه 13/10/91 برگزار گردید.

در این جلسه استاد محترم پیرامون مکاتب هنری درسینما صحبت فرمودندو اینکه چه عوامل و مسائلی باعث می شود که یک مکتب شکل بگیرد.

در ادامه آقای دکتر صادقی درباره .....


 درباره مکاتبی همچون سمبولیسم(نمادگرائی)- کلاسیسم- رئالیسم و سورئالیسم- رمانتسیسم-ایدئالیسم- اکسپرسونیسم توضیحاتی فرمودند، کلاس طبق جلسات قبل بصورت مشارکت دانشجویان از طریق مطالبی که از قبل آماده کرده بودند و توضیحات کامل کننده استاد برگزارشد.

در ادامه استاد ویژگیهای سبک های اکسپرسیونیسم و رئالیسم را توضیح دادند.

در لحظات پایانی کلاس در رابطه با امتحان،منابع و مقالات و فرصت کم با توجه به زمان در اختیار گرفتن مقالات  سوالاتی از استاد پرسیده شد.

استاد فرمودند: در رابطه با مقالاتی که در اختیار دانشجویان قرار گرفته سوالاتی که مربوط به درسهایی که تاکنون مطرح شده می آید بطور مثال مطالب مربوط به نشانه شناسی و ...  و فیلمهایی که در مقالات آمده در امتحان نمی آید. همچنین مکاتبی که در بالا صحبت شد نیز در امتحان می آیند.

قابل توجه دوستان: 5 مقاله  از طرف استاد به ایمیل خانم جوان ارسال شده است که 4 مقاله از 5 مقاله در وبلاگ قرار دارد و به محض ارسال مقاله پنجم از طرف خانم جوان ، آن مقاله هم در وبلاگ جهت بهره برداری دوستان قرار می گیرد. لازم بذکر است یکی از 4 مقاله موجود ،فقط قابل خواندن می باشد و پرینت گرفته نمی شود. اگر از دوستان کسی توانست قفل مقاله را باز کند، زحمت کشیده و به ایمیل من ارسال کند و بصورت تلفنی به من خبر دهد که در وبلاگ قرار دهم.

----------------------------------------------------------------------

جامعه شناسی سینما مورخه 15/9/91

کلاس درس جامعه شناسی سینما برگزار گردید. به رسم هفته های قبل استاد محترم درباره تکالیفی که از قبل مشخص شده بود سوالاتی از دانشجویان پرسیدند. عمده سوالات پیرامون نشانه شناسی در فیلم بود که همکلاسی ها بیشتر وقت و انرژی خود را برای تحلیل فیلم پستچی  و نمادهای استفاده شده در فیلم گذاشته بودند ، وجالب اینکه  اصلا از فیلم و نمادها و پیامش سوالی پرسیده نشد . تعدادی از همکلاسی ها (خانم ها گریوانی، اعتماد، انوار، حسن شاهی، اردکانی و آقایان  سالارزهی ، اکبرپور، زارع ، خوانساری و.....) درباره نشانه شناسی درفیلم و مطالبی که در این مورد اماده‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ نموده بودند صحبت فرمودند. 

در پایان کلاس استاد محترم فرمودند : مطالب درسی هفته بعد هم پیرامون نشانه شناسی در فیلم خواهد بود، لطفا دانشجویان مطالعه داشته باشند که بصورت انفرادی و هر نفر 10 دقیقه بصورت کنفرانسی سوال خواهد شد. 

سوالات مهم در این زمینه که هفته بعد سوال می شود و در امتحان هم می آید.

تعریف و ویژگی های علم نشانه شناسی؟

نشانه شناسی در تحلیل فیلم و انواع آن؟

رویکرد علم ارتباطات در تحلیل فیلم ها با تکنیک نشانه شناسی چگونه است؟

علم ارتباطات به کدام دسته از نشانه ها می پردازد؟چگونه؟

پیشنهاد می شود دوستان با توجه به مطالبی که این هفته ارائه شد در مورد نشانه شناسی ونماد ها ، فیلم پستچی رو ونمادهای آن را موشکافانه تر بررسی کنند.

 ------------------------------------------------------------------------------

کلاس درس جامعه شناسی سینما مورخه1/9/91

کلاس درس برگزار گردید. طبق هماهنگی های بعمل آمده طی دو هفته گذشته در این جلسه کلاس در سالن آمفی تاتر ساختمان فنی مهندسی برگزار گردید و فیلم پستچی سه بار در نمی زند به نمایش در آمده ، در ابتدا و انتهای فیلم استاد محترم مطالبی پیرامون فیلم صحبت نمودند. در پایان فیلم استاد محترم از دانشجویان خواستند برای جلسه بعدی 15/9/91  این تکلیف را انجام دهند؟

1- فیلم در کلیت خود بدنبال چه مسئله ای بود و چه هدفی را دنبال می کرد؟

2- نمادهای استفاده شده در فیلم را مشخص کنید؟

3- مطالعه درباره تحلیل محتوا،نشانه شناسی در فیلم  داشته باشید؟

-----------------------------------------------------------------------------

کلاس درس جامعه شناسی سینما مورخه 19/7/91

کلاس برگزار گردید وحضور غیاب انجام شد.

استاد محترم مطالبی پیرامون فیلم ترومن و نکات جامعه شناختی آن توضیح دادند. همچنین درباره مکتب نهییلیست (نیچه) و پوچ گرائی صحبت فرمودند. و همچینن فیلم پستچی سه بار در نمی زند.

تکلیف هفته بعد: یکی از مقالات یا تحلیل های خانم دکتر اعظم راودراد در مورد یک فیلم

-----------------------------------------------------------------------------

کلاس درس جامعه شناسی سینما مورخه5/7/91

کلاس برگزار گردید . حضور غیاب انجام شد.

دراین جلسه استاد محترم جناب آقای دکتر صادقی پیرامون معنای زندگی و فرار از روزمره گی در زندگی و همچنین تعریف مجدد واقعیت ها در هر روز و باید ها و نباید ها توضیحاتی ارائه دادند. و همچنین طرح درس و اهداف اصلی در س در طول ترم بیاناتی فرمودند. از جمله

آموزش مفاهیم بنیادی( تعریف جامعه شناسی-جامعه شناسی هنر و سینما)

مفهوم تحلیل - نقد وانواع آن - سینما به عنوان صنعت

تقابل و تعامل سینما و جامعه

ارزشهای تحلیل فیلم د ر جامعه شناسی( توصیف و تبیین)

2- هدف هر جلسه ( طرح برخی از مفاهیم بنیادی و بحث پیرامون آن)

3- ارزیابی سطح دانش دانشجویان در رابطه با موضوعات مطرح شده در کلاس

4- تعیین تکلیف برای هر جلسه

5- نحوه ارزیابی الف: حضور و شرکت در مباحث هر جلسه در کل ترم 5 نمره

                      ب: آزمون 15 نمره

تکلیف هفته بعدی: تعاریف جامعه شناسی-سینما و جامعه شناسی سینما

لازم بذکر است منابع در پایان مطالب ذکر شود(طبق استانداردی که استاد فرمودند) 

 =-----------------------------------------------------------------------------

خلاصه دروس که در کلاس ارائه شده(ارسالی از طرف خانم ها حسن شاهی و ملول)

 

 

جلسه سوم3/8/91

انواع رویکرد ها:

رویکرد زیبایی شناسانه(هنری)

رویکرد دینی

رویکرد روانشناسانه

رویکرد فلسفی

رویکرد فنی وتخصصی

رویکرد جامعه شناختی(ارتباطی )-انچه مد نظر ماست.

تحلیل به لحاظ جامعه شناختی وزیبایی شناختی:

رویکردهای متفاوت به فیلم با تاکید بر رویکرد هنری وزیبایی شناسی.

در رویکرد هنری مه به دنبال این هستیم که بدانیم ان اثر چه تاثیری بروری احساسات مخاطب دارد.در رویکرد زیبایی شناسی فیلم ؛ما به لحاظ احساسی در پی تاثیرات هستیم.در اینجا منظور از تاثیر گذاری همان القا حس خاص است.مثلا: خشم شادی...

در رویکرد زیباییی شناسی احساس بر استدلال می چربد  وما نیازی به استدلال نداریم بلکه باید همزاد پنداری اتفاق بیفتد.

نکته:«فیلم مبتذل ؛فیلم سطح پایین و پست است که هیچ گونه احساسات متعالی رااز ان نمی توان دریافت کرد وبرای مخاطب اقناع کننده نیست.فیلم مبتذل فیلم فاسد وغیر اخلاقی نیست.»

اولین نگاه ما به فیلم به عنوان مخاطب،رویکرد زیبایی شناسانه است.اینکه چه فیلمی را خوب یا بد بدانیم در حوزه این رویکرد است.

مهم ترین هدف در این حوزه :انتقال احساس به عنوان یک پیام به مخاطب است(بهترین وجه انتقال احساس به عنوان یک پیام به مخاطب است)

!!مساله در ررویکرد زیبایی شناسانه: آیا اثر هنری توانسته به بهترین وجه پیام خودرا انتقال بدهد؟

راه حل جست وجوی راههایی که بتوان این کار ار انجام داد.

زمانی که فیلم در مخاطب احساس زیبایی شناختی را تحریک می کند ؛می توان گفت در انتقال احساس موفق بوده است.

نکته:«اغلب فیلم ها براساس یک رمان یا داستان واقعی ساخته می شوند ، فیلم به عنوان یک اثر هنری در اینجا مطرح است ومنظور فیلم مستند یا اموزشی نیست.»

نکته:«فیلم در وهله اول یک الهام هنری است.چگونگی انتقال این الهام که یک حس زیبایی شناختی است .در اینجا  می آید که سینما وفیلم یکو ابزار است که برای انتقال ان پیام استفاده می شود.

رویکرد دینی:رایج ترین در ایران است.ودر بحث سینما تحت سینمای معنا گرا وماورایی مقوله بندی شدهاست(سینما ماورا)

ماورا: منظور چیزهایی که خارجاز واقعیت است.

در رویکرد دینی ؛به موضوعاتی پرداخته می شود که در حوزه دین است.یا با رویکرد دینی قابل تحلیل است.مثل میوه ممنوعه

برخی فیلم ها را در سینمای دینی طبقه بندی می کنیم  وبعضی وقتا به ان فیلم ها با رویکرد دینی نگاه می کنیم.در اینجا تاکید ما بر رویکرد دینی است.

مادر رویکرد دینی به تحلیل فیلم وموضوع ان با نگاه دینی می پردازیم.

تفاوت بین رویکرد دینی در معنای عام با سایر رویکردها ،در این  بحث دنبال خواهیم کرد.

-          هدف در رویکرد دینی افزایش ایمان ادمهاست واگر یک اثر هنری توانست منجر به ایمان گردد پس یک فیلم خوب ومفید است.

-          در تحلیل ورویکرد دینی بحث  رعایت کردن یا نکردن نیست.

جلسه چهارم17/8/91

بررسی فیلم بازی(ک.فینچر)

این فیلم در انتقاد به جهان است ودر مکتب نهلیسم قرار می گیرد.

کلیت فیلم:فردی در بالاترین سطح دنیای مدرنیته دست یافته....

نقطه ایدال دنیای مدرنیته این است که بتوان عقلانیت رادر همه حوزه ها به کار گرفت .(عقلانیت:جستجوی بهترین ابزار ومنابع باری رسیدن به اهداف برای کسب حداکثر بهره وری وبازدهی در کمترین زمان وکمترین هزینه است)

عقلانیت از حوزه اقتصادی شروع شده است ،با تغییر روشهاوابزار هادر کشاورزی به تولید بیشتر دست یافتند. دراین باز اندیشی به نوعی بتزدهی افزایش یافت.واین اتفاق در حوزه های مختلف رخ داد.مادر اینجا بافهم بینش مدرنیته وارد مباحث زبعدی مورد نظر مان خواهیم شد.

مهم ترین اتفاقی که در حوزه علوم انسانی می افتد این است که به قول پارسونز :متغییرهای الگوییی انسان تغییر میکند.

1.خاص گرایی –تبدیل به-عام گرایی

2.بینش عاطفی(کنش عاطفی)-تبدیل به-کنش خنثی

3.محمدود بود---عام واشاعه

4.اکتسابی -----انتسابی

- گیدنز : در دنیای مدرن نهادهاییی ایجاد گردید که ریشه های ان نهاد با ریشه های نهادهای سنتی بسیار متفاوت است.

جلسه پنجم: نمایش فیلم پست چی سه بار در نمی زند.

جلسه ششم:15/8/81(نشانه شناسی)

در نشانه شناسی بحث تفسیر وتعبیر مهم است.اشاره دارد به اینکه ما در مواجهه با نماد بسته موقعیت هایی که هر شخص دارد.می تواند به ان نشانه یا نماد نسبت دهد.مثال همهمه اولیه یک کلاس دو برداشت دارد.ارامش ،موسیقی ،ذوق ویا توهین به کلاس واستاد

ممکن است نشانه ها ونمادها دچار تغییر معنا ومفهوم شوند از فردی به فردی دیگر متفاوت است.

-تحلیل متن تکنیک های متعددی دارد:

1.نشانه شناسی (بحث فهم خودفیلم (داستان فیلم).وفهم ساختار کلی فیلم (سبک وفرم)

2.تحلیل محتوا

3.تحلیل گفتمان

موضوعات حاشیه ای کلاس:

در هر علمی یکی از مهم ترین مسایل که در ان علم مطرح است که به عنوان یک علم  مستقل دیده شود اینتست که روش ان علم چیست؟

-چگونه می توانیم یک تحلیل عالمانه از یک فیلم با رویکرد علم ارتباط  داشته باشیم؟

- روشهایی که در تحصیل فیلم بارویکرد ارتباطی وجامعه شناسی دارند چیست؟

(کار علم بازنمایی واقعیت های جهان خارج است)

هر علمی که سه شاخص موضوع ،روش ومسایل خاص خود داشته باشد ،مستقل می شود.

موضوع انچه از این جهان واقعی می خواهد در مورد ش حرف بزند .در حوزه علم ارتباطات موضوع: از طریق چه مکانیزمی ادمها باهم ارتباط برقرار می کنند.

نشانه هایی که ادمها ازطریق انها ارتباط در فیلم برقرار می کنند.که به دونوع تقسیم می شوند : کلامی مثل گفت وگو .غیر کلامی:تن صدا طرزنگاه...

موضوع علم ارتباطات: چگونگی ارتباطات اسنانس است.چگونه انسانها می توانند وتوانسته اند این گونه دارتباط برقرار کنند (چه تکنیک ها روشها مراحل...)

علم ارتباطات نمی گوید چطور ارتباط برقرار کنیم ؟کارش پرده برداری از هست ها وباید ها نیست.

سه نظریه بازنماییی (نشانه شناسی):

1.بازتابی:زبان ابزاری برای انتقال معنا.زبان ایینه جهان است.

2.نیت مندی (اتقاطی):معنا ان چیزی است که نویسنده یا بازیگر ویا گوینده مورد نظرش است.

3.برخاست گرایی(تفسیر گرایی):فرایند ساخته شدن.عناصری باهم میکس می شوند =چیزی جدید .این نظریه معتقد است پدیده های اجتماعی توسط انسانها ساخته می شوند.بیشتر نشانه های که توسط انسانها استفاده می شوند توسط خودشان ساخته شده  به حدی که به عینیت می رسند.(این مطلب برگرفته از مقاله :نشانه شناسی وتحلیل فیلم لاک پشت ها هم می تواندد پرواز کنند  نوشته کمال خالق پنا)

شش نظام نشانه های تصویری:

1.نظام نشانه های تصویری :شباهت ظاهری وشکلی مثال عکس وخود فرد

2.نظام نشانه های حرکتی:بیشتر به حرکت های دوربین وتدوین توجه می کند

3.نظام نشانه های زبان شناسانه گفتاری:جایگاه کلام مکالمه وگفت وگو

4. نظام نشانه های زبان شناسانه نوشتاری: عنوان زیر نویس واسم فیلم

5. نظام نشانه های زبان شناسانه اوایی،غیر زبان شناسانه: اصوات وجابگاه صداهای طبیعی .باد وبهم خوردن پنجره ها...

6. نظام نشانه های زبان شناسانه موسیقایی: موسیقی متن وموسیقی فیلم نامه

 

جلسه هفتم  29/9/91

ناجی گری : ناجی گری در رابطه با مباحث پایان دنیاست . در خصوص اینکه دنیا چگونه به پایان میرسد .

در فیلم " in time " پایان دنیا به زیبایی به تصویر کشیده شده است . این واقعیت حقیقت دارد که دنیا برای توده ها به پایان میرسد

جز اقلیت ها ، زیرا سرمایه در دسترس همان اقلیت هاست . فیلم ها به خوبی می توانند واقعیت ها را توصیف کنند .

"تئوری نظام تشدید کننده این نکته را بازگو میکند که عوامل انسانی با تفکر راجع به یک موضوعی و ایجاد جوَ روانی موجب می

شوند که یک پدیده اتفاق بیفتد" . شایعه موجب ایجاد هراس جمعی می شود .

نظریه بودریا ، در خصوص قدرت رسانه ها صحبت میکند . بوردیو ، معتقد است نقد دولت از طریق شهروندان درست به صورتی

است که دولت تعیین می کند و از این طریق رسانه ها صورت می گیرند . رسانه ها امروزه به سمت کنش های مدرن رفته اند . 

افراد در اثر پذیری از رسانه ها دست به خود سانسوری می زنند . ما باید در پی معنای کنش ها باشیم برای درک واقعیت ها مثلاً در

فتنه88 معنای دست زدن های آشوبگران واقعاً چه بود ؟ اعتراض به مسائل سیاسی کشور یا توهین به ارزشهای دینی ؟!  

زمانی که رسانه ها انحصاراً تحت یک ایدئولوژی خاص باشند مشکلی به نام حقیقت واژگونه رخ خواهد داد .

نشانه : تعریف نشانه در حوزه ارتباطی اختصاص دارد به کنش های انسانی و باید این نکته را در نظر داشت که کنش متمایز از

رفتار است . رفتار معنادار جهت دار به سمت دیگری را "کنش" می خوانیم . در صورتی که رفتار حاوی معنا باشد ، در آنصورت

جهت دار خواهد بود . واسطه انتقال معنا " نماد" می باشد . نشانه عامتر از نماد است . نماد عبارتست از دال هایی که بر مدلول هایی

به شکل قرار دادی دلالت می کند . دلالت های معنایی مدَ نظر است نه غیر معنایی . در فیلم می خواهیم دقیقاً بدانیم نمادهایی که افراد

به طور قراردادی وضع کرده اند ، دال و نشانه چه هستند .

از آنجایی که رویکرد "سوسور" به جامعه شناختی نزدیکی بیشتری دارد لذا در کلاس جامعه شناسی سینما بیشتر به نظرات این

اندیشمند توجه خواهیم داشت . سیبرنتیک ، تبادل چرخه ای است که همدیگر را به مرور تغییر می دهند .

هر نمادی که به طور قراردادی معنایی را بین کنشگران اجتماعی منتقل می کند ، ما آن را در نشانه شناسی فیلم لحاظ می کنیم .

محور تأکید ما در تحلیل جامعه شناختی فیلم با تکنیک نشانه شناسی این است که نمادها را به عنوان نشانه ها در نظر بگیریم .

ما عمدتاً با "نقدهای برون نگر"سروکار داریم چون تحلیل های جامعه شناختی بیشتر در این حوزه هستند .

در پایان ذکر این سئوال حائز اهمیت است که :

نظرات سه نظریه پرداز مشهور نشانه شناسی ( اکو – دوسوسور – پیرس ) را با یکدیگر مقایسه کرده و مشخص کنید کدام نظریه

رویکرد جامعه شناختی نسبت به فیلم دارد و بر چه چیز تأکید دارد؟

 

تکلیف جلسه آینده :

مکاتب هنری اکسپرسیونیسم آلمان - سورئالیسم فرانسه - مونتاژ شوروی ، جهت ارائه در کلاس .

در ضمن کلیه مقالات حوزه جامعه شناسی سینما مدَنظر است برای منبع امتحان پایان ترم .

تکالیف کلاسی به صورت دست نوشته در روز امتحان به استاد تحویل داده شوند .

تکنیک نشانه شناسی مورد تأکید استاد بوده است در کلاس .

Delete Reply Reply All Forward Move Spam Actions Next Previous

 

 

/ 0 نظر / 14 بازدید